و گران شد بر من . ابهال ( ebh l ) م . ع . آبيارى كردن كاشته را . و ابهلته : گذاشتم او را بر مراد وى . و آزاد كردم او را . و ابهله : تر كرد او را . و ابهل الناقة : بىشبان يا بىپستان‌بند يا بىمهار و بىنشان گذاشت آن ماده شتر را تا بچرد هرجا كه بخواهد . ابهام ( ebh m ) ا . ع . شست و انگشت نر ج : اباهم و اباهيم . ابهام ( ebh m ) م . ع . ابهم الامر . ابهاما : بسته شد انكار . و مشتبه گرديد . و ابهم فلانا عن الامر : دور كرد فلان را از آن كار . و ابهمت الارض . رويانيد زمين گياه بهمى را . و بهمىناك گرديد . و نيز مجهول بودن . و مطلق و بىقيد گذاشتن چيزى را . و بند كردن در چيزى . ابهة ( obbahat ) ا . ع . عظمت . و بهجت . و تكبر و نخوت . ابهت ( obohhat ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - جلال و وقار . و تكبر و نخوت . و عظمت و شوكت و بزرگوارى . ابهج ( abhaj ) ص . ع . خوب‌تر و نيكوتر . ابهر ( abhar ) ا . پ . آسياى آبى و دولاب و آب آسيا . و ا خ . شهرى در ميانهء قزوين و زنجان . ابهر ( abhar ) ا . ع . پشت . و رگى در پشت بدن پيوسته و وريد و داج . و رگى در دست . و پرهاى مرغ ميان خوافى و كلى . ج : اباهر . - چه اولين پرهاى مرغ را قوادم گويند پس مناكب پس خوافى پس اباهر پس كلى - و پشت گوشه‌هاى برگشتهء كمان . و ميانهء كمان . و زمين پاكيزه كه سيل بر آن نيايد . و گياه ضريع خشك . ابهر رود ( abhar - rud ) ا خ . پ . رودخانه‌اى كه مشروب مىنمايد محال ابهر رود خمسه را . و اين محال را كه يكى از محالات خمسه است به اسم همين رود موسوم كرده‌اند . ابهل ( abhal ) ا . ع . ميوه‌اى مشابه نبق تازه و درخت آن بزرگ و برگش بطرفا ماند و آن قسمى از سرو كوهى است . ابهل ( obhol ) ا . پ . بار سرو كوهى كه وهى نيز گويند . ابهم ( abham ) ص . ع . آنكه سخن آشكار و فصيح گفتن نتواند . و در بسته . و گنگ . و هر زن كه با وى هيچ‌گونه نكاح درست نباشد مانند مادر و خواهر . ابهول ( obhul ) ا . پ . اصل السوس و ريشهء شيرين بيان . ابهى ( abh ) ص . ع . خوب‌تر و شكيل‌تر و خوشگل‌تر . ابهى ( abhi ) ع . ج . بهو ( bahv ) . ابهيرار ( ebhir r ) م . ع . ابهار الليل ، ابهيرارا : نيمه شب شد . و دراز شد شب . و بسيار تاريك گرديد . و بيشتر آن گذشت و باقى ماند ثلث آن . و كذلك ابهار النهار . ابى ( ab ) م . ع . ابيت الطعام ابى ( از باب سمع ) : دست كشيدم و بازماندم از طعام بدون سيرى . و ابى الفصيل و ابى ابا ( مجهولا ) : ناگواريدگى يافت بچهء شتر از شير . و ابى العنز : بوئيد آن بز بول بز مادهء كوهى را و بيمار شد . و فلان بحر لا يوبى ( yobi ) و يا لا يوبى ( yo'b ) يعنى فلان دريائيست كه نمىگذارد مردم را تا ابا كنند از آن يعنى آب آن قطع نمىشود بلكه مىسزد كه هميشه نفع بگيرند از آن . و كذلك فلان كلاء لا يؤبى . ( yo'b ) . ابى ( abi ) پ . كلمهء نفى بمعنى بى كه بر سر اسم درمىآيد مانند ابى شمار و ابى حساب يعنى بيشمار و بىحساب . ابى ( abb ) ا خ . ع . نام مردى . و نام چاهى در مدينهء منوره . و نام نهرى نزديك كوفه . و نهرى در واسط عراق . ابى ( abiy ) ص . ع . رجل ابى : مرد كاره و با كراهت و سرباز زننده . ج . ابيون . ابى ( abiy ) ا . ع . الابى : شير بيشه . و نيز ابى : پدر من . ابى ( obayy ) مصغراب يعنى پدر كوچك . ابى ( obayy ) . ع . ج آبى . ابيات ( aby t ) ع . ج بيت ( bayt ) . ابيارى ( aby ri ) ا . پ . جنسى از كبوتر . و نوعى از بافته . و جامهء بسيار نازك . ابيان ( aby n ) ع . ج بين ( bayyen ) . ابيان ( aby n ) ع . ج ابيان . ابيان ( abay n ) ص . ع . مردمى كه ناخوش دارد طعام را يا ناخوش دارد زن فرومايه را ج . اميان . ابياوات ( aby v t ) ع . ج ج بيت . و ج بيوت . ابيب ( abib ) م . ع . اب ابا و ابيبا و ابابة . مر ابّ . ابية ( ebyat ) م . ع . بازآمدن شير در پستان ( و الفعل من ضرب ) . ابية ( abbiyat ) ا . ع . تكبر و بزرگى و نخوت . لغة فى عبية . ابية ( abbiyat ) ص . ع . زنى كه ناخوش دارد آب را . و زنى كه خواهش طعام شب نداشته باشد . و ماده شتر كه نر بر وى جسته ولى بار برنداشته باشد . ابيحساب ( abi - hes b ) ص . پ . بىحساب و بىشمار . ابيحر ( obayher ) ا . ع . مصغر بحرى بر خلاف قياس - درياى كوچك . ابيد ( abid ) م ف . ع . لا آتيه ابيد الابيد : نخواهم آمد نزد او هيچ‌گاه . و ابد ابيد : بطور مبالغه يعنى هرگز . و الابيد ص . : هميشه تازه و سبز .